भन्सार कडाइको प्रभाव: रक्सौल सुनसान, वीरगन्ज बजारमा चहलपहल बढ्यो
कोल्हवी न्यूजपहिले किनमेलका लागि लोकप्रिय रहेको रक्सौल अहिले व्यापारिक दृष्टिले मन्द देखिएको छ। खाद्यान्न, कपडा, इलेक्ट्रोनिक्सदेखि कृषि सामग्रीसम्म खरिद गर्न पुग्ने नेपाली उपभोक्ता घटेपछि त्यहाँका व्यापारीहरू आर्थिक दबाबमा परेका छन्। दैनिक कारोबारमा कमी आउँदा साना व्यवसायी विशेष रूपमा प्रभावित भएका छन्। यता वीरगन्जमा भने यसको उल्टो असर देखिएको छ। सीमामा कडाइ भएपछि उपभोक्ताहरू स्थानीय बजारतर्फ फर्किएका छन्, जसका कारण किनमेल गतिविधि बढेको व्यापारीहरू बताउँछन्। वीरगन्ज उद्योग वाणिज्य संघका अध्यक्ष हरि गौतमले भन्सार नीतिलाई व्यवहारिक बनाउन आग्रह गर्दै सीमाक्षेत्रको आर्थिक संरचनालाई ध्यानमा राख्नुपर्ने बताएका छन्। खुला सीमामा आधारित व्यापार र रोजगारीमा निर्भर नागरिकका लागि वैकल्पिक अवसर सिर्जना गर्नुपर्ने उनको धारणा छ। संघका सचिव प्रेमचन्द्र गोयलले भने हालको कडाइलाई सकारात्मक रूपमा लिँदै यसले उपभोक्तालाई देशभित्रै किनमेल गर्न प्रेरित गरेको बताए। सुरक्षा निकायका अनुसार घरायसी प्रयोजनका सामानमा केही सहजता दिइए पनि व्यापारिक प्रयोजनका वस्तुमा कडाइ कायम राखिएको छ। यद्यपि, वीरगन्ज क्षेत्रमा सडक विस्तारको कामले पनि बजारलाई आंशिक रूपमा असर पारेको छ—कतिपय पसल विस्थापित भएका छन् भने केहीले अस्थायी रूपमा व्यवसाय सञ्चालन गरिरहेका छन्। व्यापारीहरूले भने दीर्घकालीन समाधानका लागि नेपाल–भारतबीचको मूल्य अन्तर घटाउने नीतिगत पहल आवश्यक रहेको बताएका छन्।
नेपाल–भारत सीमामा लागू गरिएको नयाँ भन्सार नियमले सीमाक्षेत्रको व्यापारिक गतिविधिमा स्पष्ट परिवर्तन ल्याएको छ। वैशाख २ गतेदेखि १०० रुपैयाँभन्दा बढी मूल्यका सामान ल्याउँदा अनिवार्य भन्सार शुल्क तिर्नुपर्ने व्यवस्था लागू भएपछि रक्सौल बजारमा नेपाली ग्राहकको आवतजावत उल्लेखनीय रूपमा घटेको छ।
